اختلال سوگ چیست ؟ بررسی علائم و روش های درمان
غم، افسردگی، اجتناب و خشم، همگی علائم معمول سوگ هستند، اما هر کسی سوگ را به طور متفاوتی پردازش میکند
همه افراد پس از مرگ یکی از عزیزان خود با غم و اندوه دست و پنجه نرم میکنند. این احساس میتواند به شکل های مختلف طاقتفرسا و ناتوانکننده شود.سوگ یک فرایند طبیعی ست اما وقتی که مدت زمان آن بسیار طولانی شود و بیش از ۶ الی ۱۲ ماه ادامه پیدا کند، پدیدهای کمتر شناختهشده به نام «مغز سوگوار» ایجاد می شود. کارشناسان آن را به عنوان مغز شخصی توصیف میکنند که مملو از افکار غم، اندوه، تنهایی و غیره میشود. مغز سوگوار بر حافظه، تمرکز و شناخت تأثیر میگذارد در این حالت شدت علائم به حدیست که عملکرد فرد در زمینه های اجتماعی و شغلی را به شدت مختل میکند. در این حالت مغز فرد بر احساسات و علائم سوگ متمرکز میشود و فضای کمی برای کارهای روزمره باقی میگذارد .
مغز سوگوار چیست؟
بسیاری از افراد به مغز سوگوار ، مه مغزی غم میگویند. این حالت میتواند در نتیجهی فقدان آسیبزا یا اندوه پیچیده رخ دهد. همانطور که افراد سعی میکنند از فقدان قابل توجهی مانند فقدان فرزند، فقدان والدین یا پدربزرگ و مادربزرگ، سر در بیاورند، مغز آنها برای پردازش یا عبور از مراحل غم، دچار مشکل میشود. علائم مغز سوگوار شامل مشکل در تمرکز، افسردگی، تحریکپذیری، اضطراب و غرق شدن در مشکلات است. به عنوان مثال، کسی که مغز سوگوار دارد ممکن است رانندگی را توصیف کند اما ممکن است به یاد نیاورد که چگونه به مقصد رسیده است.
سوگ با مغز چه میکند؟
شدت فقدان مستقیماً بر مغز تأثیر میگذارد.محققان میگویند بخشهایی از مغز درگیر سوگ می شوند که در پاداش نیز دخیل هستند و میدانیم که در ایجاد پیوندها مهم است. علاوه بر این استرس مزمن، رشد عصبی و حافظه را کاهش میدهد و ترس را افزایش میدهد. این پاسخ استرس میتواند تأثیر منفی داشته باشد. هر چه بیشتر رخ دهد، بیشتر مغز را درگیر می کند.

مغز سوگوار چقدر دوام میآورد؟
اگرچه علائم جهانی مرتبط با مغز سوگ همانطور که در بالا ذکر شد وجود دارد، اما هر کس سوگ را به روش خود تجربه میکند. هیچ دوره زمانی مشخصی در ارتباط با سوگ وجود ندارد. با این حال، بهبودی از سوگ برای افرادی که سابقه افسردگی دارند، عموماً چالش برانگیزتر است.
اختلال سوگ طولانی مدت
یکی از متخصصان میگوید: «بخش بسیار کمی از افراد مبتلا به چیزی هستند که اکنون آن را اختلال سوگ طولانی مدت مینامیم در واقع به شخصی گفته می شود که پس از شش ماه یا یک سال (پس از مرگ یا فقدان) همچنان درگیر سوگ است. و چیزی که میبینیم این است که این فرد نتوانسته است روز به روز آنطور که آرزو دارد عمل کند.»
علائم مغزی اختلال سوگ چیست ؟
سوگ باعث ایجاد سیلی از مواد شیمیایی عصبی و هورمونها در مغز شما میشود. اختلال در هورمونها میتواند منجر به علائم خاصی مانند اختلال خواب، از دست دادن اشتها، خستگی و اضطراب شود. علائم مغزی سوگ عبارتند از:
- غم و اندوه شدید
- احساس شوک و فقدان
- آنهدونیا (ناتوانی در احساس لذت)
- ناتوانی در تمرکز یا توجه
- سردرد یا درد بدن، تنش عضلانی
- کمبود انرژی
- گمراهی یا گیجی که به عنوان مه مغزی سوگ نیز شناخته میشود
آیا سوگ میتواند به طور دائمی به مغز آسیب برساند؟
سوگ بر ذهن و بدن فشار وارد میکند. احساساتی مانند غم، خشم، اضطراب و افسردگی میتوانند چالش برانگیز باشند. سوگ همچنین میتواند بر خواب، اشتها و توانایی تمرکز تأثیر بگذارد. آسیب ناشی از سوگ همچنین میتواند فشار خون و ضربان قلب شما را افزایش دهد.هنگامی که سوگ خود را پردازش میکنید، هیچ آسیب طولانی مدتی به مغز وارد نمیشود. ممکن است به دلیل احساسات شدید ناشی از فقدان و سوگواری، حافظه یا شناخت کاهش یابد، اما همه اینها برگشتپذیر است. مغز قادر به ایجاد ارتباطات جدید است (به نام نوروپلاستیسیته). مغز انعطافپذیر است و سوگواری هیچ آسیب دائمی یا طولانیمدتی به مغز وارد نمیکند.

شدت سوگ ممکن است با سلامت روان مرتبط باشد ؟
محققان سوگ، ارتباطی بین سلامت روان و شدت سوگی که فرد تجربه میکند، کشف کردهاند. آنها خاطرنشان کردند که فردی که از قبل دچار اختلال روانی است، به ویژه پس از مرگ یک دوست نزدیک یا یکی از اعضای خانواده، در معرض خطر ابتلا به افسردگی قرار دارد. متخصصان سوگ دریافتهاند که افرادی که به افسردگی، اختلال دوقطبی و اختلال استرس پس از سانحه مبتلا هستند، در معرض خطر بیشتری برای سوگ طولانی مدت قرار دارند.
درباره اختلال استرس پس از سانحه اینجا بیشتر بخوانید .
چگونه بر اختلال سوگ غلبه کنیم ؟
زمان میبرد تا بفهمیم چگونه به بهترین شکل با فقدان یک عزیز کنار بیاییم. مکانیسمهای مقابله ای شامل نوشتن خاطرات، ارتباط با یک گروه حمایتی، مراقبت از خود، مراجعه به درمانگر یا مشاور و ارتباط با معنویت یا ایمان است.
«مهم است که با خودتان صبور باشید و به یاد داشته باشید که این تغییرات شناختی کوتاهمدت هستند و بخشی از فرآیند طبیعی سوگواری هستند. همه افراد فقدان را تجربه میکنند، اما هر یک از ما به طور متفاوتی سوگواری میکنیم. سعی کنید مقایسهها و انتظارات در مورد اینکه چگونه باید احساس کنید یا چه کاری باید انجام دهید را به حداقل برسانید. نکته مهم این است که شما «انجام میدهید» و مدتی طول میکشد تا تمام تنظیمات در زندگی روزمره بهتر درک شوند. سعی کنید به خودتان «باید» ندهید… به خودتان کمی لطف، صبر و درک بدهید.» در اینجا ده راه برای مقابله با مغز سوگواری آورده شده است:
- دفتر خاطرات
نوشتن خاطرات یا رویاهای آزاردهنده، خواندن آنها و حاشیهنویسی میتواند به افراد کمک کند تا از افکار، خاطرات و احساسات پردازش نشده آگاهتر شوند. نوشتن خاطرات سوگواری میتواند به شما در بازسازی ارتباطات عصبی مثبت کمک کند. - دریافت حمایت
یک دوست مورد اعتماد، کسی که قضاوت نمیکند و شنونده خوبی است، پیدا کنید تا احساسات خود را با او در میان بگذارید. برای کاهش احساس انزوا، ارتباط با یک گروه حمایت از سوگواری را چه حضوری و چه آنلاین در نظر بگیرید. صحبت کردن در مورد احساساتتان، نوعی رهایی عاطفی است که میتواند استرس را کاهش داده و شدت احساسات منفی را کم کند. - به مراقبت از خود بپردازید
فعالیتهای مراقبت از خود را در زندگی خود بگنجانید تا به بهبود بدن و ذهن خود کمک کنید. نمونههایی از فعالیتهای مراقبت از خود شامل خواب کافی، تغذیه خوب و گنجاندن ورزش به عنوان بخشی منظم از برنامه روزانه شما میشود. - مدیتیشن
مدیتیشن یک تکنیک درمانی قدرتمند برای ذهن و بدن است. شما را در زمان حال نگه میدارد و میتواند از تداوم تفکر منفی در مورد وقایع گذشته جلوگیری کند. مدیتیشن همچنین فشار خون را تنظیم میکند، میزان اکسیژن دریافتی را افزایش میدهد، استرس را کاهش میدهد و عضلات را شل میکند. - با خودتان صبور باشید
به خودتان بگویید که اشکالی ندارد هر احساسی که دارید را تجربه کنید و به خودتان زمان لازم برای سوگواری بدهید. تمرین مهربانی با خود راهی برای مراقبت و پرورش خود است که به شما کمک میکند به جلو حرکت کنید. - مشاوره بگیرید
برای درک بهتر چگونگی تأثیر غم و اندوه بر شما و زندگیتان، از متخصصان سلامت روان کمک بگیرید. درمانگران وب سایت آیم طب میتوانند به شما در یادگیری مهارتهای مقابله با غم و اندوه کمک کنند. - درمان غم و اندوه: نحوه عملکرد، هزینهها و انتظارات
درمان سوگ میتواند برای هر کسی که متوجه شده غم و اندوهش بر توانایی او در عملکرد روزمرهاش تأثیر منفی میگذارد، مفید باشد. همچنین مکانی امن و بدون قضاوت برای کاوش، باز کردن، حل مسئله، مدیریت بهتر و یافتن معنای بالقوه در غم و اندوه خود فراهم میکند. اگر برای مقابله با فقدان خود به کمک نیاز دارید، یک متخصص سلامت روان منبع بسیار خوبی برای ارتباط با شما برای بهبودی و التیام از فقدان شماست. - شناسایی، کاهش و حذف عوامل استرسزا در زندگی
عادات و روابط ناسالم در زندگی خود را شناسایی کنید و برای از بین بردن آنها تلاش کنید. نمونههایی از جمله مصرف الکل یا مواد مخدر. این عوامل استرسزای ناسالم میتوانند فشار خون را افزایش داده و استرس و اضطراب بیشتری ایجاد کنند. - الگوهای فکری منفی خود را به چالش بکشید
بسیاری از افراد آگاهانه یا ناخودآگاه با خود گفتگوهای منفی دارند که پر از انتقاد از خود، غیرمنطقی بودن و سرزنش خود است. این امر ثبات عاطفی شما را به خطر میاندازد و اعتماد به نفس را تضعیف میکند. افزایش آگاهی از پیامهایی که به خودمان میدهیم، اولین قدم است. درمان شناختی رفتاری (CBT) مبتنی بر این ایده است که افراد الگوهای فکری منفی دارند که الگوهای رفتاری مخرب و منفی ایجاد میکنند که به روابط و کیفیت زندگی آسیب میرساند. CBT به افراد میآموزد که از این الگوهای فکری منفی آگاه باشند و به منبع آنها نگاه کنند. درک این تفکر تحریف شده و ریشههای آن میتواند به تغییر الگوهای فکری منفی کمک کند. یادگیری مهارتهای مقابلهای جدید همچنین میتواند چرخه تفکر منفی را تغییر دهد و سناریوهایی با نتایج مثبتتر ایجاد کند. - از غم و اندوه و فقدان خود چیزی معنادار بسازید
بسیاری از افراد راههایی برای تبدیل غم، درد و فقدان خود به چیزی معنادار پیدا میکنند که به عزیز از دست رفتهشان احترام میگذارد. به عنوان مثال، خانوادهای که کسی را در تیراندازی مدرسه از دست میدهد، ممکن است نقشهای حمایتی مربوط به مسائل کنترل اسلحه را بر عهده بگیرد. ممکن است شخص دیگری در روز تولد یا سالگرد فوت عزیزانش، مراسم سوگواری برای رفتن به مزار آنها ترتیب دهد. - با معنویت یا ایمان خود ارتباط برقرار کنید
معنویت و ایمان هر دو ارتباطات و باورهایی ایجاد میکنند که ما را به چیزی بزرگتر از خودمان پیوند میدهد. بررسی این باورها و ارزشها میتواند درمانی و آرامشبخش باشد. آنها همچنین میتوانند به شروع بهبودی کمک کنند.

چه زمانی برای درمان اختلال سوگ به دنبال کمک حرفهای باشیم ؟
اگر شدت و فراوانی علائم سوگواری شروع به تأثیر منفی بر روابط و توانایی عملکرد شما میکند، مشاوره سوگواری را در نظر بگیرید. اگرچه سوگواری و افسردگی متفاوت هستند، اما اگر علائم افسردگی یا افکار خودکشی را تجربه میکنید، مهم است که به دنبال درمان باشید. “اگر علائم به مرور زمان کاهش نیافتند (یا بدتر شدند)، به دنبال حمایت کوتاه مدت و مداخلهای باشید.”. مشاوره سوگ میتواند به کاهش تأثیر و سردرگمی مرتبط با این پدیده کمک کند.»
یک درمانگر میتواند به شما در یادگیری محرکهای سوگ و مکانیسمهای مقابله کمک کند. CBT برای سوگ اغلب برای کمک به تغییر چارچوب فرآیندهای فکری منفی استفاده میشود. اگر آمادهاید که یک درمانگر پیدا کنید، فهرست آنلاین و رایگان درمانگران را در وب سایت نوبت دهی آیم طب بررسی کنید.
درمان سوگ چه کمکی میکند؟
درمان سوگ به شما کمک کند احساساتی را که با فقدان همراه هستند، بهتر بشناسید، کشف کنید و مدیریت کنید. همچنین کمک می کند؛ واکنشهای پیچیده سوگ که ممکن است با اختلال سوگ طولانیمدت همراه باشند را برطرف کنید.
- کمک به شما در پذیرش و پردازش فقدان
- ایجاد فضایی امن برای سوگواری
- شناسایی راههای سالم جدید برای مقابله با سوگ
- سازگاری مجدد با زندگی بدون عزیزتان
- یافتن معنای جدید در زندگیتان
- ایجاد پیوند با عزیزتان
چگونه از کسی که دچار مغز سوگوار است حمایت کنیم ؟
دیدن کسی که برایتان مهم است و در میان سوگ است دشوار است و گاهی اوقات ممکن است احساس درماندگی کنید. آنها برای پردازش سوگ خود و کنار آمدن با احساساتشان در حین کنار آمدن با یک فقدان قابل توجه به زمان نیاز دارند. با این حال، گامهای مشخصی وجود دارد که میتوانید بردارید تا به آنها در این فرآیند کمک کند. در اینجا چند راه برای کمک به کسی که با مغز سوگ دست و پنجه نرم میکند، آورده شده است:
- مهمترین گام این است که شنونده خوبی باشید. به آنها بگویید که در صورت نیاز، بدون قضاوت، در دسترس خواهید بود.
- سعی نکنید آنها را تشویق کنید یا روند سوگ آنها را تسریع کنید. گفتن چیزهایی مثل «وقتشه که به زندگی عادی برگردی» به عزیزان آسیب میرساند، نه اینکه کمکی کند. هر فرد جدول زمانی مخصوص به خود را برای سوگواری دارد و نمیتوان آن را تغییر داد یا عجله کرد.
- پیشنهادهایی برای کمک به شیوههای مشخص ارائه دهید. به عنوان مثال، پیشنهاد خرید مواد غذایی، کمک به بچهها یا انجام کارهای روزمره را بدهید. هرچه فرد داغدار نگرانیهای کمتری داشته باشد، احساس حمایت بیشتری خواهد کرد.
- ارائه مشاوره خوب است. ممکن است تجربه شما یکسان نباشد، بنابراین مقایسه کردن ممکن است مفید نباشد. مگر اینکه از شما خواسته شود، مشاوره ارائه ندهید.
- اگر در انجام این کار احساس راحتی میکنید، برای صحبت در مورد فرد فوت شده با فرد داغدار در دسترس باشید. بسیاری از افراد از صحبت در مورد مرگ و فقدان ناراحت هستند. فردی که داغدار است ممکن است نیاز داشته باشد در مورد فرد فوت شده صحبت کند.
نکات پایانی
سوگ ممکن است هرگز به طور کامل فروکش نکند، اما با گذشت زمان، شدت و فراوانی سوگ میتواند کاهش یابد. اگر متوجه شدید که مغز سوگ و علائم ناشی از آن فروکش نمیکند، مکانهایی وجود دارد که میتوانید برای دریافت کمک برای مدیریت بیشتر آن به آنها مراجعه کنید. به یاد داشته باشید، یافتن مسیر شفا امکانپذیر است.
دریافت نوبت از بهترین درمانگران و روانپزشکان ایران در وب سایت نوبت دهی آیم طب امکان پذیر می باشد .





